کشورهای حوزه خلیج فارس به دنبال مسیرهای صادراتی جایگزین در پی بحران تنگه هرمز هستند. تنگه هرمز معمولاً حدود ۲۰ درصد از عرضه جهانی نفت را تحت پوشش قرار میدهد و بسته شدن آن نتایج مختلفی را بسته به ظرفیتها و آسیبپذیریهای زیرساختی کشورهای این منطقه به همراه داشته است.
وضعیت اقتصادی کویت و قطر
تنها عربستان سعودی و امارات متحده عربی دارای زیرساختهای خط لوله فعال برای دور زدن تنگه هرمز هستند. کویت، قطر و بحرین به ترانزیت دریایی از طریق این تنگه وابستهاند و هیچ ظرفیت صادراتی جایگزینی ندارند. کویت به دلیل عدم وجود گزینههای دور زدن، با اختلالات اقتصادی شدید مواجه شده است؛ تولید روزانه نفت خام این کشور از ۲.۶ میلیون بشکه به ۵۷۳ هزار بشکه در ماه مه کاهش یافته است.
بیشتر بخوانید: سعد معن: پایان حضور نیروهای بینالمللی در عراق پس از سپتامبر
صادرات نفت خام کویت تا سپتامبر به ۱ میلیون بشکه در روز بازگشته است، اما هنوز زیر ۳۶ درصد از سطح پیش از جنگ قرار دارد. قطر نیز با بحران ساختاری مشابهی روبهرو است؛ این کشور یکی از بزرگترین صادرکنندگان گاز طبیعی مایع (LNG) در جهان است که نمیتواند در حالت مایع از طریق خطوط لوله منتقل شود.
تأثیرات بر بحرین و امارات متحده عربی
بحرین نیز با آسیبهای مستقیم زیرساختی و تنگناهای لجستیکی در میان محاصره دریایی مواجه شده است. پالایشگاه سیترا، تنها واحد فرآوری نفت بحرین، به دلیل پر شدن مخازن ذخیرهسازی خود مجبور به تعطیلی ظرفیت ۴۰۰ هزار بشکه در روز شد. در مقابل، امارات متحده عربی توانسته است بحران را بهطور عمده بدون آسیب جدی مدیریت کند و به خط لوله نفت حباشان-الفجیره (ADCOP) تکیه کند.
عربستان سعودی نیز به خط لوله ۱۲۰۰ کیلومتری شرق-غرب وابسته است که تا ۷ میلیون بشکه در روز نفت را به بندر یانبو میرساند. با این حال، حملات پهپادی به تأسیسات پمپاژ این خط لوله در تاریخ ۱۱ سپتامبر، منجر به توقف سیستم و بازگشت به ترانزیت از طریق تنگه هرمز شد.
عمان به عنوان تنها کشور در این منطقه توانسته است از این بحران بهعنوان یک مزیت استفاده کند و از بنادر صحار، دوکوم و صلاله بهعنوان یک مرکز ترانشیپ امن برای سایر تولیدکنندگان حوزه خلیج فارس استفاده کند.
بیشتر بخوانید: خطرات قانونی آرژانتین برای بریتانیا در پروژه نفتی جزایر فالکلند · سپاه پاسداران ایران از توقیف یک پهپاد زیر آب آمریکایی در تنگه هرمز خبر داد
