متیو گولد (Matthew Gould)، معاون پیشین سفیر بریتانیا در تهران و سفیر سابق این کشور در اسرائیل، در یادداشتی به تحلیل وضعیت کنونی جمهوری اسلامی ایران و چالشهای آن پرداخته است. او در این یادداشت به بررسی چرایی استمرار حکومت جمهوری اسلامی با وجود اعتراضات گسترده و کشته شدن علی خامنهای، رهبر پیشین این کشور، پرداخته و بر ضرورت تغییرات همزمان در داخل و خارج کشور تأکید کرده است.
تحلیل وضعیت کنونی جمهوری اسلامی
گولد، یادداشت خود را با اشاراتی به اظهارات دونالد ترامپ، رئیسجمهور پیشین ایالات متحده، درباره اعتراضات در ایران آغاز میکند. او به یادآوری میپردازد که ترامپ در زمان وقوع اعتراضات در دی ماه ۱۴۰۴، مردم ایران را به ادامه اعتراضات تشویق کرده و وعده کمک به آنها را داده است. این اعتراضات به عنوان جدیترین تحرکات اجتماعی در تاریخ جمهوری اسلامی به شمار میرود و در پی اعتصاب کسبه بازار بزرگ تهران آغاز شد.
بیشتر بخوانید: حمله هوایی اسرائیل به لبنان؛ تداوم بمباران در المنصوری
گولد به اعداد و ارقام معترضان در خیابانهای تهران اشاره کرده و میگوید که شمار آنها در ۱۸ دی به بیش از یک میلیون نفر رسید. با این حال، حکومت به شدت به سرکوب معترضان پرداخته و برآوردهای مختلفی از تعداد کشتهشدگان ارائه شده است.
چالشهای پیشروی سرنگونی حکومت
گولد در ادامه به دو رویداد مهم دیگر در تاریخ جمهوری اسلامی اشاره میکند: نخستین آنها اعتراضات دی ماه ۱۴۰۴ و دومی، کشته شدن علی خامنهای در حمله هوایی آمریکا و اسرائیل در ۹ اسفند ۱۴۰۴ بود. او معتقد است که اگر تغییر رهبری قرار بود به تغییر حکومت منجر شود، آن لحظه بهترین فرصت بود، اما حکومت بار دیگر تاب آورد.
او برای سرنگونی حکومت جمهوری اسلامی پنج عامل کلیدی را برشمرده است که تحقق هیچیک از آنها آسان نخواهد بود. نخست، بازگشت مردم به خیابانها و ایجاد ائتلاف میان طبقات و مناطق مختلف کشور است. دوم، دوام اعتراضات پس از آغاز سرکوب و قطع اینترنت، و سوم، ایجاد زیرساختهایی برای سازماندهی مردم بدون اینترنت است.
عوامل چهارم و پنجم به تزلزل نیروهای امنیتی و لزوم تغییر در ساختار قدرت مربوط میشود. گولد به این نکته اشاره میکند که انقلابها زمانی موفق میشوند که نیروهای نظامی دچار تردید شوند و به همین دلیل، نیروهای نظامی جمهوری اسلامی که به دلیل منافع اقتصادی و ایدئولوژیک به حفظ وضع موجود پرداختهاند، هنوز هم منسجم باقی ماندهاند.
وی در انتها هشدار میدهد که اگر تغییرات خواسته شده محقق شود، ممکن است اعتراضات فرصتی برای موفقیت پیدا کنند، اما بدون آنها، هیچ میزان بمباران هوایی یا تشویق خارجی کافی نخواهد بود. همچنین، او به خطرات ناشی از خلاء قدرت پس از سقوط احتمالی حکومت جمهوری اسلامی اشاره میکند و بر اهمیت توجه به این موضوع تأکید میکند.
بیشتر بخوانید: انتقاد روزنامه هاآرتص از حذف فهرستهای عربی از انتخابات کنست · دولت ترامپ برنامهای برای ممنوعیت صادرات دیزل به مدت ۹۰ روز آماده میکند
