دولت ایالات متحده به ریاست دونالد ترامپ در روز شنبه، ۲۲ مهر ۱۴۰۲، پیشنهاد جدید ایران برای بازگشایی تنگه هرمز را رد کرد و آن را «غیرقابل قبول» توصیف نمود. این تصمیم در پی اعلام عباس عراقچی، دیپلمات ارشد ایران، مبنی بر ارائه پیشنهاد جدید تهران به واشنگتن اتخاذ شد که هدف آن بازگشایی این گذرگاه آبی حیاتی و از سرگیری مذاکرات بین دو کشور بود.
جزئیات پیشنهاد ایران
عباس عراقچی هفته گذشته اعلام کرد که تهران یک پیشنهاد تازه به ایالات متحده ارائه داده است که شامل مجموعهای از خواستههای دیرینه ایران میشود. عراقچی به جزئیات دقیق این شرایط اشارهای نکرد، اما تصریح کرد که آنها تنها شامل مواردی هستند که در یادداشت تفاهم ایالات متحده و ایران که در خرداد ماه امسال امضا شده بود، قید شده بود. این توافق به سرعت پس از آنکه درگیریها از سر گرفته شد، به نتیجه نرسید.
بیشتر بخوانید: نشست عربی-اسلامی بر حفظ وضعیت تاریخی و قانونی قدس تأکید کرد
در آن توافق اولیه، مواردی از جمله کاهش تحریمها، آزادسازی داراییهای مسدود شده و توقف عملیات نظامی، از جمله در لبنان، گنجانده شده بود.
واکنش ترامپ به پیشنهاد ایران
دولت آمریکا به سرعت به این پیشنهاد واکنش نشان داد. ترامپ در پاسخ به سوال خبرنگاران درباره این طرح، گفت: «من این پیشنهاد را رد میکنم.» او ادامه داد: «آنها میخواهند توافقی داشته باشند که بلافاصله تنگه را باز کنند زیرا به شدت در حال باخت هستند.» ترامپ همچنین افزود که او نیز به دنبال توافق است، اما این توافق قابل قبول نخواهد بود.
عباس عراقچی در بیانیهای که در تلگرام منتشر کرد، تأکید کرد که ایران واکنش عمومی ترامپ به این پیشنهاد را مشاهده کرده است، اما منتظر پاسخ رسمی ایالات متحده از سوی واسطهها است. او افزود: «هرگونه فرصتی برای بازگشایی تنگه هرمز به تأمین شرایط ایران بستگی دارد.» عراقچی همچنین تأکید کرد: «ما از این شرایط عقبنشینی نخواهیم کرد.»
چالشها و موانع پیش روی توافق
عباس عراقچی در روز جمعه ذکر کرد که این پیشنهاد میتواند به محض پذیرش آن توسط ایالات متحده آغاز شود. او تصریح کرد: «اگر شرایط لازم تأمین شود، تنگه هرمز میتواند دوباره بازگشایی شود و یک گذرگاه دریایی عادی در طی هفت روز برقرار شود. اکنون انتخاب با ایالات متحده است.»
او همچنین به چالشهای پیش روی هرگونه توافق اشاره کرد و گفت: «شما نمیتوانید یک کشور را بمباران کنید، تهدید به نابودی آن کنید، یک محاصره دریایی برقرار کنید و انتظار داشته باشید که امنیت و ناوبری به طور خودکار بازگردد.»
در پاسخ به اظهارات عراقچی، یک مقام کاخ سفید قبلاً به رسانهها گفته بود که آنها «گفتگوهای مثبت و سازندهای از طریق میانجیها» دارند. این مقام همچنین افزود: «ایالات متحده در موقعیت بسیار قویتری در کنترل تنگه هرمز قرار دارد، بنابراین ما عجلهای نداریم.»
نظرات مقامات دیگر ایالات متحده
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، نیز هفته گذشته بر همین نکته تأکید کرد و گفت: «اگر قرار است توافقی با ایران انجام شود، این توافق به کار سخت و زمانبر نیاز دارد.»
برخی منابع خبری گزارش دادهاند که ترامپ به کارکنان خود گفته است که احتمالاً پس از انتخابات میاندورهای، کمپین جدید بمباران آغاز خواهد شد. این منابع همچنین اشاره کردند که نظرات ترامپ ممکن است در هفتههای آینده تغییر کند.
بیشتر بخوانید: حملات توپخانهای و هوایی رژیم صهیونیستی به مناطق جنوبی لبنان · عمان بر ادامه حفاظت از ناوبری تنگه هرمز تأکید کرد و به ایران و آمریکا برای حل اختلافات فراخوان داد
